Over de Russische schaduwvloot

De recente onderschepping van de Russische olietanker Bella-1 (of Marinera) door de Amerikaanse marine markeert een nieuw hoofdstuk in de maritieme spanningen. “Die schaduwvloot is een doorn in het oog”, stelt de minister resoluut. “Ze varen onder een externe vlag, maar dat zijn eigenlijk Russische schepen. Het gaat om spionageschepen, transportschepen voor gas of olie en soms ook nog voor personen, voor inlichtingen, voor troepen of voor apparatuur.”

Francken vermoedt dat de lading van de tanker verder reikt dan de officiële documenten doen geloven. Hij wijst op de connecties met Hezbollah, Iran en Venezuela: “Het lijkt me straf dat het alleen over olie zou gaan. Als dat effectief een Hezbollah-asset is, dan zal er misschien nog wel wat meer aan de hand zijn.” Het illustreert volgens hem een gecoördineerd systeem van tegenstanders, dat door de VS stap voor stap wordt ontrafeld.

De ‘American backstop’ in Oekraïne

Wat betreft de toekomst van Oekraïne en de rol van de Verenigde Staten, toont Francken zich optimistisch over de Amerikaanse garanties. Ondanks de retoriek van Donald Trump, gelooft de minister in een ijzersterk engagement, de zogenaamde ‘American backstop’. “Ik ben daar zeker van”, zegt hij over de betrouwbaarheid van de VS.

Francken benadrukt dat deze backstop cruciaal is voor een eventuele stabilisatiemacht na een vredesakkoord: “Amerika zal onze troepen en stabilisatiemacht faciliteren, door het bezorgen van inlichtingen, logistiek en een aantal capaciteiten die we eigenlijk ontberen.” De boodschap aan het Kremlin is volgens hem helder: “Dat geeft Moskou toch echt duidelijk het signaal: je moet het niet proberen, want dan is het prijs.”

Het engagement van België

Francken steekt niet onder stoelen of banken dat België van ver komt op defensievlak. Hij herinnert aan de opdracht die hij kreeg van partijvoorzitter Bart De Wever: “Doe 2 dingen: maak onze krijgsmacht terug sterk, bouw die terug op, en steun Oekraïne.”

Hoewel België deel uitmaakt van de ‘Coalition of the Willing’, is er van boots on the ground in gevechtssituaties geen sprake. De focus ligt op lucht- en zeemacht en specifieke landeenheden voor stabilisatie na de oorlog. Francken is echter terughoudend over de details van die capaciteiten om de vijand niet wijzer te maken: “Waarom zouden we dat aan Rusland prijsgeven? Ik begrijp dat mensen transparantie vragen, maar er is ook altijd de overweging: in hoeverre breng je daar je eigen troepen mee in problemen?”

De strijd om Groenland

Een pijnlijk dossier voor de minister is de Amerikaanse druk op Denemarken over Groenland. Als overtuigd Atlantist raakt dit hem persoonlijk. “Mijn hart bloedt”, geeft hij toe. “Zeker omdat Denemarken een uiterst loyale bondgenoot is.”

“Ik krijg verwijten van de linkse oppositie over de zwakke Europese geopolitieke positie. Maar hoe komt dat? Door decennialange desinvesteringen in onze defensie. Onder minister Steven Vandeput destijds kwam de eerste kentering op dat vlak”, zegt de minister.

Volgens Francken speelt dit conflict enkel de vijand in de kaart: “De enige die champagne drinkt, is Poetin in Moskou. Hij denkt: ‘Kijk ze bezig, daar in de NAVO.’” Hij waarschuwt de Amerikanen dan ook voor de risico's van een eenzijdige koers: “America first, die policy begrijp ik... maar America alone, dat is het einde van een imperium.”

Onderwerpen